ABD'de domuz böbreği nakli 271 gün işlev görerek tarih yazdı

New York — ABD'nin önde gelen tıp merkezlerinden NYU Langone Sağlık, beyin ölümü tanısı almış bir hayırseverin vücudunda yerleştirilen genetik olarak modifiye edilmiş domuz böbreğinin 271 gün boyunca sorunsuz işlev gördüğünü resmi olarak duyurdu. Bu süre, farklı türler arası nakil (ksenonakil) tarihinde kaydedilmiş en uzun fonksiyonel yaşam süresi olarak tıp literatürüne girdi.

Çalışmayı başlayan transplantasyon cerrahı Prof. Dr. Robert Montgomery, böbreğin insan vücuduyla uyumlu hale getirilmesi için yapılan 10 gen düzenlemesinin (CRISPR tekniği ile), reddedme riskini minimize ettiğini ve uzun vadeli dayanıklılığı sağladığını kaydetti. Montgomery, "Bu sonuç, organ kıtlığını çözmek adına ksenonaklin artık teorik bir olasılık değil, klinik bir gerçeklik olduğunu kanıtlıyor" ifadelerini kullandı.

Beyin ölümü modeli neden kritik?

Araştırma, canlı hastada değil, beyin ölümü gerçekleşmiş ve ventilatör desteğiyle vücut fonksiyonları canlı tutulan bir alıcıda yürütüldü. Bu model, canlı hastaya nakil öncesinde güvenlik ve verimlilik verilerini toplayabilmek için FDA ve etik kurullar tarafından onaylanan standart yoldur. 271 günlük süreç boyunca böbrek, kan basıncını düzenleme, elektrolit dengesi kurma ve toksin atımı gibi tüm fizyolojik görevleri insan böbreği standartlarında yerine getirdi.

Genetik mühendislik fark yarattı

Kullanılan böbrek, hiper akut reddedmeyi tetikleyen üç domuz antijeninin silinmesi, insan komplement düzenleyici genlerin eklenmesi ve domuz endojen retrovirüslerin (PERV) inaktif edilmesi gibi 10 farklı genetik müdahaleye tabi tutulmuştu. Bu sayede alıcının immün sistemi, böbreği "yabancı" olarak tanımayıp saldırdı.

Sıradaki adım: Canlı hastalarda klinik denemeler

NYU Langone ekibi, bu verilerin ışığında FDA ile canlı, böbrek yetmezliği olan hastalarda yapılacak ilk faz klinik çalışmaları için görüşmelerini sürdürdüğünü bildirdi. Dünyada yılda binlerce hasta uygun organ beklerken hayatını kaybediyor; bilim insanları ksenonaklin, bu bekleme listesini ortadan kaldıracak en güçlü aday olduğunu vurguluyor.