ABD Yüksek Mahkemesi'nden Kritik Kararlar: Doğumla Kazanılan Vatandaşlık Tehlikede

Amerika Birleşik Devletleri Yüksek Mahkemesi, döneminin son gününde ülkenin sosyal ve hukuki yapısını derinden etkileyecek bir dizi kritik karara imza atmaya hazırlanıyor. Gündemdeki en kritik madde, Donald Trump'ın ikinci döneminin ilk gününde imzaladığı ve 14. Ek Madde ile güvence altına alınan doğumla kazanılan vatandaşlık (birthright citizenship) hakkını sona erdirmeyi hedefleyen başkanlık kararnamesinin yasallığı.

Vatandaşlık ve İnsan Hakları Dosyası

ACLU tarafından açılan toplu dava kapsamında değerlendirilen dosyada, yüksek mahkeme yargıçlarının Nisan ayındaki sözlü savunmalar sırasında kararnamenin yasallığına şüpheyle yaklaştıkları belirtiliyor. Bu karar, ABD topraklarında doğanların otomatik olarak Amerikan vatandaşı sayılması geleneğini temelden sarsabilir.

Mahkemenin gündemindeki diğer önemli başlıklar ise şunlar:

• Okul ve üniversite sporlarında trans bireylerin katılımına yönelik eyalet yasaklarının anayasaya uygunluğu.
• Cep telefonu verilerinin kapsamlı kullanımının ancak mahkeme kararıyla (warrant) mümkün olduğuna dair dördüncü ek madde vurgusu.

Başkanlık Yetkileri ve Siyasi Dengeler

Yüksek Mahkeme, başkanın bağımsız federal kurumlar üzerindeki kontrolünü genişleten karmaşık kararlar verdi. Mahkeme, Trump'ın Federal Ticaret Komisyonu'ndan bir üyeyi görevden alabileceğine hükmederken, Federal Rezerv (Fed) yönetim kurulu üyesi Lisa Cook'un görevden alınmasını reddetti.

Seçim güvenliği konusunda ise 5-4'lük bir çoğunlukla, Mississippi'deki bazı oy pusulalarının seçim gününden sonra teslim edilse dahi sayılmasına izin veren yasayı destekledi. Bu durum, Trump'ın seçmen uygunluk yasalarını yeniden yazmayı amaçlayan SAVE America Act girişimi için önemini artıran bir gelişme olarak değerlendiriliyor.

Göçmenler İçin Kritik Eşik

Geçtiğimiz hafta Yüksek Mahkeme'nin, Trump yönetiminin yüz binlerce Haitili göçmenin statüsünü iptal etme planına onay vermesinin ardından Springfield, Ohio gibi bölgelerde panik hakim. Yerel kaynaklar, birçok Haitili çalışanın 1 Temmuz itibarıyla işten çıkarıldığına dair bildirimler aldığını ve toplulukta büyük bir belirsizliğin yaşandığını bildiriyor.