Akhtubinsk'te Su-57 motor patlaması iddiası: Ukrayna GUR açıkladı

Ukrayna'nın askeri istihbarat teşkilatı GUR, Pazartesi günü yaptığı açıklamada, 29 Ekim'de Rusya'nın güneybatısındaki Akhtubinsk havaalanında bir Su-57 savaş uçağının motorları çalıştırılırken patladığını iddia etti. Olay, Moskova'nın en gelişmiş gizli jeti için yeni bir darbe anlamına gelebilir; Rusya Savunma Bakanlığı'ndan konuya ilişkin henüz bir yanıt gelmedi.

Su-57, Rusya'nın en gelişmiş ve en zor tespit edilen jeti olarak lanse ediliyor; Moskova, uçağı ABD'nin F-35 ve F-22'leriyle boy ölçüşebilen beşinci nesil bir platform olarak tanıtıyor. Ancak Batılı havacılık uzmanlarının çoğu, uçağın gizlilik (stealth) niteliklerinin bu kategoriye girmeye yetip yetmediğini sorguluyor.

Moskova, Su-57'leri Ukrayna'ya karşı uzun menzilli saldırılar için kullandı. Analistler ise uçağın performansını zayıf buldu ve Rusya'nın sınırlı sayıdaki jetini Kyiv yakınlarında riske atma iştahının düşük olduğunu değerlendirdi.

Neden yakıt iddiası öne çıkıyor?

GUR, Su-57'ye takılan motorların düşük kaliteli jet yakıtıyla doldurulduğunda patlayabileceğini veya katastrofik hasar görebileceğini belirtti; ancak iddia edilen patlamayı doğrudan bu nedene bağlamadı. Ukraynalı yetkililer, Rusya'nın Ukrayna'nın rafinerilere yönelik drone saldırıları nedeniyle havacılık yakıtı ithalatına yöneldiğini söylüyor. Bu saldırıların durdurulması için ABD Başkanı Donald Trump'ın Kyiv'e baskı yaptığı da dile getiriliyor.

Su-57'nin son aylardaki sicili

Ukrayna'ya göre Mayıs ayında iki Su-57, drone saldırılarıyla hasar gördü. Rus medyası Temmuz'da Moskova yakınlarında rutin bir eğitim uçuşu sırasında başka bir Su-57'nin düştüğünü bildirdi; Rusya Savunma Bakanlığı ise eğitim uçağının kalkış sırasında düştüğünü, uçak tipini belirtmediğini ve pilotun güvenle fırladığını açıkladı. Eylül'de Rusya Hava Kuvvetleri, “yeni teknik tasarıma” sahip birkaç yükseltilmiş iki koltuklu Su-57 aldı; ancak ayrıntı verilmedi.

Ukrayna medyası, Rusya'nın Su-57'leri Ukrayna'nın altyapısını hedef alan insansız hava araçlarına (İHA) havadan havaya füze atmak için kullandığını; yani en gelişmiş jetin bazen on binlerce dolarlık drone'ları vurmak için havalandığını bildirdi.

Sınırlı filo ve yüksek maliyet

Su-57, NATO kod adıyla “Felon” olarak da anılıyor; çift motorlu süpersonik bir uçak. Uluslararası Stratejik Çalışmalar Enstitüsü'ne (IISS) göre Rusya, 2026'nın başında yaklaşık 21 Su-57'yi operasyonda tutuyordu. Üretim, devam eden savaşın yarattığı talep nedeniyle yavaş ilerliyor. Ukraynalı tahminlere göre her bir Su-57'nin maliyeti yaklaşık 150 milyon dolar.

Mayıs ayında paylaşılan görsellerde iki koltuklu Su-57D varyantının test uçuşu gösterildi; bu görseller üçüncü taraflarca sağlanmış ve bağımsız olarak doğrulanamamıştı. Uçak, beşinci nesil “Product 177” motoruyla donatılmıştı.

Rusya, Su-57 platformunu geliştirmeye devam ediyor; ancak savaş koşulları ve üretim darboğazları filonun büyümesini sınırlıyor. Akhtubinsk'teki patlama iddiası doğrulanırsa, Moskova'nın elindeki sınırlı sayıdaki Su-57'den birini daha kaybetmiş olması anlamına gelebilir.