Asgari ücret ödemeyen firmalar: 2024'te ihlal sayısı rekor kırdı

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı 2024 yılı asgari ücret denetim sonuçlarını açıkladı. Verilere göre geçen yıl asgari ücretin altına ödeme yapan veya tam ödemeyen 12 bin 843 işveren tespit edildi. Bu rakam 2023'ün 8 bin 732 sayısına kıyasla %47 artış gösteriyor.

Denetimler nasıl yapıldı, hangi sektörler öne çıktı?

Bakanlık ekipleri yıl boyunca 45 bin 210 işyerinde denetim gerçekleştirdi. İhlallerin yoğunlaştığı sektörler; tekstil, gıda üretimi, perakende ticaret, inşaat alt yüklenici firmaları ve temizlik/hizmet şirketleri olarak belirlendi. İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa ve Gaziantep en fazla ihlal tespiti yapılan iller sıralamasında yer aldı.

Ceza kalemleri ve tahsilat süreci

Tespit edilen ihlaller karşılığında toplam 3 milyar 200 milyon TL idari para cezası kesildi. Bakanlık kaynaklarına göre 2024 sonuna kadar bu cezaların yaklaşık %68'i tahsil edildi, kalan kısım için icra takibi devam ediyor. İşverenlerin ödemesi gereken eksik ücret farkları ise ayrı bir süreçle işçilere ödettiriliyor.

İşçilerin başvuru hakları ve şikayet kanalları

Asgari ücret altına ödeme yapılan işçiler; ALO 170 Çalışma ve Sosyal Güvenlik İletişim Merkezi, e-Devlet üzerinden "İşçi Şikayet" modülü veya en yakın İş Kurumu müdürlüğüne başvurabiliyor. 2024'te bu kanallara gelen asgari ücretle ilgili şikayet sayısı 28 bin 560 olarak kaydedildi. Şikayet sonrası denetimde ihlal tespit edilirse işçiye eksik ödenen farklar faizli olarak ödettiriliyor.

Yasal çerçeve ve 2025'e bakış

4857 sayılı İş Kanunu'nun 39. maddesi ve Asgari Ücret Tespit Yönetmeliği'ne göre asgari ücretin altına ödeme yapan işverene; her işçi için aylık asgari ücret tutarında idari para cezası kesiliyor. 2025'te net asgari ücret 22 bin 104 TL, brütü 26 bin 005 TL olarak belirlendi. Bakanlık, yeni yıl denetim sayısını %20 artırma hedefini açıkladı.