Bakan Bolat ve Séjourné: Gümrük Birliği Modernizasyonu ve Vize Serbestisi Gündemde

Ticaret Bakanı Ömer Bolat, AB Komisyonu Başkan Yardımcısı Stéphane Séjourné'yi Ankara'da kabul ederek Türkiye-AB ilişkilerinin stratejik çerçevesini ele aldı. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamaya göre, yaklaşık iki saatin süren görüşmenin kalbi, 1996'dan beri yürürlükteki Gümrük Birliği'nin güncel ticaret gerçekliklerine uygun hale getirilmesi ve uzun süredir donuk kalmış vize serbestliği müzakerelerine yeniden ivme kazandırılması oluştu.

Gümrük Birliği'nde "Teknik Çalışmalar" Aşamasına Geçiş

Görüşmenin en somut çıktısı, Gümrük Birliği modernizasyonu için "teknik çalışma gruplarının" faaliyete geçirilmesi kararı oldu. Bolat, mevcut yapının Türkiye'nin ihracatçı sektörleri — özellikle otomotiv, makine ve kimya — için artık kısıtlayıcı olduğunu, AB'nin yeşil ve dijital dönüşüm politikaları (CBAM, Entürükasyon) ile uyumlu yeni bir yasal çerçeve çizilmesi gerektiğini vurguladı. Séjourné de AB tarafının, müzakere mandatı almak üzere Üye Devletler konseyiyle süreci paylaştığını, yıl sonuna kadar yol haritasının netleşmesi hedeflendiğini aktardı.

Vize Serbestliği: "Kriterler Temelli" Yaklaşımın Pekiştirilmesi

Vize serbestliği dosyasında her iki taraf da "kriterler temelli" ilerlemenin şart olduğunda hemfikir oldu. Bolat, Türkiye'nin 72 maddeyi karşıladığını, kalan teknik hususların (veri koruma, yargı işbirliği, terörle mücadele tanımları) çözülebilir mühendislik problemleri olduğunu belirtti. AB yetkilisi Séjourné ise Schengen bilgi sistemleri (SIS II, VIS) ile entegrasyonun ve geri kabul anlaşmasının operasyonelleştirilmesinin ön koşul olduğunu hatırlatarak, "pozitif gündem" mekanizmasının bu alanda işlevsel hale getirileceğini söyledi.

Jeopolitik Riskler ve Enerji Güvenliği

Ticaret gündeminin ötesinde, Ukrayna Savaşı, Ortadoğu krizleri ve enerji güvenliği de masada yer aldı. Bolat, Türkiye'nin NATO müttefiliği ve AB adayı kimliğiyle, Avrupa'nın enerji koridorları (Doğu Akdeniz, Güney Gaz Koridoru) ve iltica yönetiminde vazgeçilmez bir aktör olduğunu vurguladı. Séjourné, Türkiye'nin kara ve deniz yollarında insani yardım koridorları kurulumundaki rolünü övürken, AB'nin stratejik özerklik hedeflerinde Türkiye'nin "ortaklık" seviyesine taşınması gerektiğini ifade etti.

Görüşme sonrası imzalanan ortak basın bülteninde, ilişkilerin "pozitif gündem" çerçevesinde kurumsallaştırılacağı, Yüksek Seviye Diyalog mekanizmalarının (YSD) yıl içi toplantı takviminin onaylanacağı kaydedildi. Ankara, bu sürecin somut tesellere (özellikle CBAM muafiyetleri ve yatırım fonları erişimi) bağlanacağını, aksi takdirde tek taraflı uygulamalara karşı karşılıkçı tedbirler gündeme gelebileceğini sinyallerdi.