Brent Petrol 97 Doları Zirvedeyken: İran Riski 100 Dolar Eşiğini Test Ediyor

Londra ICE borsasında Brent petrolü dün akşam kapanışta baril başı 97,12 dolar seviyesini işaret ederken, geopolitik risk primi fiyatları haftalık bazda yaklaşık %4 yukarı itti. Piyasaların odak noktası, İran'ın Hormuz Boğazı'ndaki gezdikleri ve İsrail'in olası cevap saldırıları arasındaki kırılgan denge. Analistler, bir ihracat kesintisi senaryosu gerçekleşirse 100 dolar psikolojik barajının kırılabileceğini, aksine diplomasinin devreye girmesi halinde 90 dolar altına gerileme ihtimalini öne sürüyor.

OPEC+ "Bekle ve Gör" Stratejisinde

Viyana'da geçen hafta toplanan OPEC+ Teknik Komitesi, Aralık'ta planlanan 180 bin baril/günlük artırıma "koşullu" devam kararı aldı. Rapora göre kârlar, "piyasa dengesinin bozulmaması" şartına bağlandı. Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Salman, toplantı sonrası yaptığı açıklamada "envanterler yeterli, ama risk primi yoksayılmaz" ifadelerini kullandı. Bu tavır, kartelin fiyat hedefinin 85-95 dolar bandında kalmak olduğunu, ancak arz şokunda anında müdahale edileceğini sinyalleiyor.

Çin Talebi ve Dolar Faktörü

Talep tarafında Çin'in Ağustos ham petrol ithalatı yıllık bazda %3,1 düştü; rafineri işletme oranları %71,2'ye gerileyerek 2022'den bu yana en düşük ağustos seviyesine indi. Pekin'in konut krizi ve yavaşlayan endüstriyel üretim, 2024 talep büyümesi tahminlerini günden güne indiriyor. Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) son raporunda 2024 küresel talep artışını 900 bin baril/günden 860 bin baril/güne çekti. Buna karşılık Dolar Endeksi (DXY) 103,50 bandında seyir ederek petrolin dolar cinsinden maliyetini hafifletiyor.

Türkiye İçin Hesap: Cari Açık ve Enflasyon

Türkiye'nin 2024 ilk yedi ayındaki ham petrol ithalatı 22,4 milyar dolara ulaştı; geçen yıl aynı dönemde 19,8 milyar dolardı. Baril fiyatının 100 dolara çıkması, yıl sonu ithalat faturasını 3-4 milyar dolar daha yukarı çekebilir. Merkez Bankası'nın enflasyon raporundaki petrol varsayımı 85 dolardı; güncel seviyeler bu varsayımın 12-14 puan üzerinde. Ekonomistler, petrol şokunun merkezin Aralık faiz kararı öncesinde "bekle ve gör" süresini uzatabileceğini, TL'nin reel kur gücünü koruma maliyetini artırdığını belirtiyor.

Piyasa katılımcıları bugün ABD EIA haftalık envanter verilerini ve Cuma günü 나올 Baker Hughes sondaj sayısını izleyecek. Teknik analizde Brent için 97,50-98,00 dolar direnci, alt tarafta 94,50 ve 92,80 dolar destek seviyeleri takip ediliyor. Hafta sonu gelişmelerine göre 100 dolar testinin mi, yoksa 90 dolara gerilemenin mi öne çıkacağı belirlenecek.