Demir Cevheri Ton Başına 90 Doların Altına Düştü: 2024'ten Bu Yana İlk Kez
Singapur vadeli işlem fiyatları ton başına 89,50 dolara gerileyerek iki yılın en düşük seviyesine indi; Çin talep zayıflığı ve aşırı arz baskısı sürüyor.

Demir cevheri fiyatları perşembe günü kritik bir psikolojik eşiği kırdı. Singapur Borsası'nda (SGX) Kasım teslimatlı %62 Fe demir cevheri vadeli işlem sözleşmesi, seans içi işlemlerde ton başına 89,30 dolar seviyesine kadar gerileyerek Şubat 2024'ten bu yana en düşük seviyesini kaydetti. Fiyatlar, geçen hafta sonuna göre yaklaşık %3,5 değer kaybetti.
Çin talebi beklentilerin altında, liman stokları zirvede
Fiyat düşüşünün temel motoru, dünyanın en büyük tüketicisi Çin'de çelik üretiminin kasıtlı olarak düşürülmesi ve gayrimenkul sektöründeki yapısal daralmanın devam etmesi. Çin Çelik Birliği verilerine göre Eylül ayında günlük ortalama ham çelik üretimi 2,85 milyon ton seviyesine çekilerek, yılın başındaki zirveye göre %12'oranında bir düşüş gösterdi. Buna karşılık, Çin limanlarındaki demir cevheri stokları 145 milyon ton bandında seyrederek, 2023 yazının rekor seviyelerine yaklaşıyor.
Arz tarafında Brezilya ve Avustralya pompalıyor
Talep zayıflığına rağmen, Vale ve Rio Tinto gibi dev madencilik şirketlerinin yıl sonu hedeflerini karşılamak için sevkiyatlarını artırması piyasayı baskılıyor. Brezilya'dan Çin'e gemi sevkiyatları geçen hafta haftalık 26,5 milyon tonla bu yılın en yüksek seviyesine çıktı. Analistler, dördüncü çeyrekte de arz fazlasının 15-20 milyon ton bandında kalacağını öngörüyor.
Türkiye çelik sektörü için maliyet rahatlaması ama talep riski
Düşen demir cevheri fiyatları, ithal hammaddeye bağımlı Türk çelik üreticileri (Erdemir, İsdemir, Tosyalı, Çolakoğlu vb.) için girdi maliyetlerinde ciddi bir rahatlama yaratıyor. Sektör temsilcilerine göre, ton başına ham çelik maliyeti son üç ayda yaklaşık 15-18% oranında düştü. Ancak iç pazarда inşaat ve beyaz eş talebindeki zayıflık, bu maliyet avantajının kar marjına yansımasını kısıtlıyor. TÜİK verilerine göre Ocak-Eylül döneminde çelik ihracatı miktar bazında geçen yıla göre %4 geriledi.
Gelecek ay için $85-$100 bandı öngörülüyor
Piyasa katılımcıları, Çin'in Ekim ayı altın haftası tatili sonrası politika sinyalleri (özellikle mali teşvik paketlerinin boyutu) netleşene kadar fiyatların 85-100 dolar bandında dalgalanmaya devam edeceğini düşünüyor. Eğer Çin Merkez Bankası faiz indirimi veya özel sektör kredi teşvikleri gibi güçlü bir adım atmazsa, teknik analizler 85 dolar test edilmesi ihtimaline işaret ediyor.
HaberGo Editor ve Muhabır ekibi
