Miras Kavgasına Yargı Noktası: 'İstediğimi Sorgulayan Miras Alamaz' Maddesi Geçerli mi?

Aile içi huzuru korumak amacıyla yapılan ancak yıllar sonra büyük bir hukuk savaşına dönüşen miras davasında, Nancy İstinaf Mahkemesi emsal niteliğinde bir karara imza attı. Ebeveynlerin vasiyetnamesine eklettiği "vasiyetimi sorgulayan veya itiraz eden miras payından mahrum kalır" şeklindeki cezai şartın hukuken geçerli olduğuna hükmedildi.

Uzlaşmayı Reddetmenin Ağır Bedeli

Olayın merkezinde, 1984 ile 2003 yılları arasında nakit para, sanat eserleri ve mücevherler şeklinde toplamda yaklaşık 102 bin 324 euro değerinde varlık alan büyük oğul Arthur yer alıyor. Ebeveynlerin, çocuklar arasındaki dengesizliği gidermek için 1999 ve 2012 yıllarında sunduğu "paylaşım bağışı" (donation-partage) tekliflerini defalarca reddeden Arthur, bu tutumuyla aile içi gerginliğin tırmanmasına neden oldu.

Vasiyetnameye Eklenen 'Sert' Madde

Çocuklarının gelecekte çatışmasını istemeyen anne ve baba, noter huzurunda hazırladıkları vasiyetnameye kritik bir madde ekledi. Bu maddeye göre; yapılan bağışların güncel değerle değil, bağış yapıldığı tarihteki değerle hesaplanması kararlaştırıldı. Daha da önemlisi, vasiyet hükümlerini tartışmaya açan mirasçının, serbestçe tasarruf edilebilir paydan (quotité disponible) mahrum bırakılacağı belirtildi.

Mahkeme Kararı: 'Sadece Saklı Payı Alabilir'

2018 ve 2019 yıllarında ebeveynlerinin vefatının ardından vasiyetin adaletsiz olduğunu iddia ederek dava açan Arthur'un talepleri, 23 Haziran 2025 tarihli mahkeme kararıyla reddedildi. Mahkeme, Arthur'un geçmişte uzlaşma çabalarını defalarca engellediğini vurgulayarak, cezai şartın kamu düzenine aykırı olmadığına karar verdi.

Hukuki Detay: Saklı Pay ve Serbest Pay Ayrımı

Hukukçuların analizine göre, bu karar mirasçının tamamen sokağa atıldığı anlamına gelmiyor. Arthur, yasalarla korunan saklı payını (réserve héréditaire) almaya devam edecek; ancak ebeveynlerinin özgür iradesiyle belirlediği "serbest pay" kısmından tamamen mahrum kalacak. Eğer kardeşlerine verilen bağışlar, Arthur'un saklı payını ihlal edecek düzeye ulaşırsa, ancak o zaman "indirim davası" açma hakkı saklı tutuluyor.