OVP'de 2027 enflasyon hedefi %21: Gerçekleşebilir mi, riskler ne?

Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı'nın hazırlıkları süren 2027-2029 Orta Vadeli Program (OVP) taslağında, 2027 yıl sonu tüketici enflasyon hedefinin %21 seviyesinde belirlenmesi gündeme geldi. Programın Eylül ortalarında Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Merkez Bankası koordinasyonunda açıklanması bekleniyor. Hedef, 2026 yıl sonu için öngörülen %17-18 bandından yukarı revize edilmiş olsa da, disinflasyon sürecinin "son kilometresindeki" zorluğun resmi kabulü olarak okunuyor.

Hedefin ardındaki hesaplama: Düşüş trendi mi, yoksa yapısal yapışkanlık mı?

Resmi program metninin gerekçesinde, enflasyonun 2024 sonu %64,77'den 2025 sonu %30 civarına (TÜİK verileriyle) ve 2026 sonuna doğru tek hanelere inmesi beklentisi yer alıyor. Ancak 2027'ye girildiğinde, geçmiş para arzı büyümesinin etkilerinin azalması, Merkez Bankası'nın politika faizini %50 seviyelerinde tutmasının getirdiği talep baskılama etkisi ve gıda enerji dışı çekirdek enflasyonun (B/H) yavaşlaması hesaplanıyor. Hazine ve Maliye Bakanlığı teknik ekiplerinin modellerinde, 2027 ortasında enflasyonun %25-26 bandına inmesi, yıl sonuna doğru da mevsimsel etkilerle %21'e çekilmesi senaryosu baz alınıyor.

Riskler: Hizmetler enflasyonu ve ücret-fiyat spiralı

Analistlerin ve Merkez Bankası'nın kendi Temmuz Enflasyon Raporu vurgularına göre, hedefe ulaşımın en büyük riski hizmetler enflasyonu. Temmuz verilerinde hizmetler yıllık enflasyon %70 bandında seyrederken, kira, eğitim, sağlık ve restoran-fırın alt grupları endeksi yukarı tutuyor. Bu yapısal yapışkanlık, 2027 Ocak'ta gelecek minimum ücret zamı (geçmiş yıl enflasyonu + hedef sapması formülüyle) ile beslenme riski taşıyor. İŞKUR verilerine göre resmi işçilik maaşı 2026 Temmuz itibarıyla 22.104 TL seviyesinde; 2027 zammı enflasyon hedefinin üzerindeki gerçekleşimle endekslenirse, maliyet baskısı firmaların fiyatlama davranışlarına doğrudan yansıyabilir.

Döviz kuru ve finansal şartlar: Dış dengelerden bağımsız değil

Programın diğer kritik değişkeni reel kur. Merkez Bankası'nın yabancı kaynak kullanımı ve rezerv birikimi stratejisi, 2027'de cari açığın finansmanını nasıl karşılayacağına bağlı olarak kur baskısını belirleyecek. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre bankaların yabancı kaynaklı borçlanma maliyetleri hâlâ yüksek seyirde. Fed'in faiz indirim temposu (Eylül 2026 toplantısı itibarıyla beklenenden yavaş) ve jeopolitik risk primleri, TL'nin reel değer kazancı sınırlayabilir. Kur geçişi (exchange rate pass-through) 2023-2024 dönemine göre düşse de, 2027'de 10-12% lik bir nominal kur artışı bile enflasyona 1-1.5 puan ek yük getirebilir.

Piyasa beklentileri hedeften yukarıda: Uzlaşı alan dar

Merkez Bankası'nın Ağustos Ay Sonu Beklentileri Anketi'ne göre piyasa katılımcıları 2027 yıl sonu enflasyon ortalamasını %24-25 bandında görüyor. Bu, resmi %21 hedefinden 3-4 puan yukarıda. Anketin 12 ay öngörüsü (Ağustos 2027) ise %30 civarında. Bu "güven aralığı" farkı, OVP hedefinin piyasa fiyatlamalarında tam olarak içermediğini gösteriyor. Eğer program hedefi güvenilirlik kazandırmak istenirse, Maliye disiplini (bütçe açığının GSYH'nın %5'in altına çekilmesi) ve gelir idaresi reformları (KDV matrahı genişletme, özel tüketim vergisi ayarlamaları) somut adımlarla desteklenmek zorunda.

Sonuç: "Son kilometre" en zorlu test

OVP'nin %21 hedefi, ekonomik programın "son kilometre" mesafesini kapsıyor. Tek haneli enflasyona (%9-10) gidişat 2028-2029'ya kaldırılıyor. Bu durum, 2027'nin geçiş yılı olacağını, faizlerin erken indirilmemesi gerektiğini ve maliye politikasının para politikasıyla uyumlu (tight-tight) kalmasının şart olduğunu işaret ediyor. Risk senaryolarında (gıda şoku, kur depremi, maaş zammı aşımı) hedef %23-24 bandına kayabilir; bu da programın güncellenme ihtiyacını (Revize OVP) erken gündeme getirebilir.