Filler hastalandıklarında şifalı bitki seçiyor: Kenya'dan bilimsel kanıt

Kenya'nın kuzeyindeki Samburu ve Buffalo Springs millî parklarında yıllardır sürülen gözlemler, fillerin sadece doyum için değil, tedavi için de bitki seçtiğini kanıtladı. Oxford Üniversitesi, Save the Elephants ve Kenya Yaban Hayatı Hizmeti (KWS) işbirliğinde yapılan ve Scientific Reports dergisinde yayımlanan çalışma, yaban fillerinin zoofarmakognozi (hayvanların kendini ilaçlama bilimi) yeteneğine sahip olduğunu bilimsel veriyle ortaya koydu.

Araştırmacılar, takip ettikleri fillerin hastalandıklarında veya gebelik son dönemlerinde normalde yemeyecekleri, alkoloit ve tanin içeriği yüksek bitkileri —özellikle Indigofera, Commiphora ve Garcinia cinslerinden— hedefli olarak tükettiğini kaydetti. Laboratuvar analizlerinde bu bitkilerin güçlü antimikrobiyal, antiparaziter ve antiinflamatuar özellikler gösterdiği belirlendi. Çalışmanın baş yazarı Dr. Amelia Meier, "Filler bu bitkileri rastgele değil, belirli semptomlarla eşleşen zamanlarda seçiyorlar; bu, bilincsiz instinktten öte bir bilişsel süreç işaret ediyor" dedi.

Gebelikte 'doğal ilaç' tercihi

En çarpıcı bulgulardan biri, gebelik son aylarındaki dişi fillerin Boraginaceae familyasından Cordia monoica (sahte akasya) ağacının yaprak ve köklerini yoğunlaştırarak yemesidir. Yerel Samburu halkı da aynı bitkiyi kadınların doğum sancılarını başlatmak ve rahatlatmak için çay olarak kullandığını bildiriyor. Araştırmacılar, fillerin bu bitkiyi doğum sürecini kolaylaştırmak için instiktif olarak yöneldiğini öne sürüyor.

Koruma stratejileri için ipucu

Bilim insanları, fillerin bitki bilgisinin nesiller arası öğrenmeyle aktarıldığını, yavruların annelerini taklit ederek hangi bitkinin hangi dert için kullanılacağını öğrendiğini varsayıyor. Bu keşif, yaban hayatı koruma alanlarının tasarlanmasında beslenme alanları kadar 'eczane' niteliğindeki bitki çeşitliliğinin de kritik olduğunu gösteriyor. Çalışma, fillerin yaşamsal alanlarının kırpılması durumunda bu doğal ilaç deposuna erişimlerinin kesileceğini ve bu da türün dayanıklılığını zayıflatacağını vurguluyor.