İsrail Suriye güneyinde askeri varlığı genişletiyor: Yerel sakinler 'yeni karargahlar' bildiriyor

Kuneytra/Damaskus — Esad yönetiminin düşmesinden bu yana geçen aylarda, İsrail Savunma Kuvvetleri (TSK) Suriye'nin güneybatısındaki, 1974 Ayrılma Anlaşması ile belirlenen 'müdafaa alanının' ötesine doğru belirgin bir ilerleme kaydetti. Bölge sakinleri, yerel gözlemciler ve BM kaynakları, İsrail birliklerinin artık sadece geçici keşif değil, betonlu karargah, tel örgü bariyer ve askeri yollar inşası yaparak kalıcı bir askeri varlık oluşturduğunu aktarıyor.

Sınırın ötesinde neler değişti?

Golan Tepeleri'nin Suriye tarafındaki tepelere (Tel Şer, Tel Faras vb.) yerleşen İsrail tankları ve mühendislik araçları, son haftalarda Kuneytra kent merkezine 5-6 kilometre mesafeye kadar inen yeni yollar açtı. Yerel köy muhtarları ve sivil savunma ekiplerine (Beyaz Kaskeler) göre, İsrail askerleri bölgedeki boşalan Suriye ordusu karargahlarını ele geçirip, bunları kendi lojistik merkezlerine dönüştürdü. Köylerden gelen videolarda, İsrail zırhlı araçların (Merkava tankları ve Eitan ZMA'lar) eski Suriye askeri yollarında, sivil yerleşim alanlarına çok yakın patrolling yaptığı görülüyor.

Resmi gerekçe: 'Geçici güvenlik tedbiri'

İsrail Dışişleri Bakanlığı ve TSK, bu harekatı "Suriye'deki karasayha ortamının, İran destekli milislerin ve şiddet örgütlerinin Golan sınırına sıçramasını önlemek için alınan geçici bir güvenlik tedbiri" olarak tanımlıyor. TSK sözcüsü, "Yeni Suriye yönetimi henüz güneydeki silahsızlanma ve güvenlik sağlamak konusunda yeterli kontrolü kuramadı" diyerek, varlığın yeni bir yönetimle anlaşılana kadar süreceğini işaret etti. Ancak Tel Aviv'de yetkili kaynağın "Güney Suriye'nin silahsız bir tampon bölge olarak kalması, İsrail'in stratejik bir kırmızı çizgisi" şeklindeki off-the-record açıklamaları, bu varlığın sürecek nitelikte olduğunu gösteriyor.

BM ve yeni Suriye yönetimi: 'İhlal var'

Birleşmiş Milletler Suriye Golan Gözlem Misyonu (UNDOF) son raporunda, İsrail'in 'A Ayrılma Hattı' (Alpha Line) ötesine geçtiğini ve 1974 Anlaşması'nın askeri kısıtlamalarını ihlal ettiğini resmi kayıtlara geçirdi. Yeni Suriye geçiş yönetimi de Dışişleri Bakanlığı aracılığıyla BM Güvenlik Konseyi'ne yazdığı mektupla, İsrail'in "istila ve toprak bütünlüğü ihlali" yaptığına dikkat çekti. Yönetim, "Suriye toprakları, hiçbir ülkenin güvenlik endişeleri için askeri işgal altına alınamaz" ifadesini kullandı.

Bölgede yaşayan Düzceyliler ve Sünni Arap aşireti mensupları, İsrail askerlerinin şu an için sivil nüfusa müdahale etmediğini, hatta bazı köylere tıbbi yardım ve su dağıttığını kaydediyor. Ancak uzun vadeli bir askeri varlığın, bölgenin demografik yapısını değiştirebileceği ve 1974'ten bu yana görece sakin geçen hatın gerilim merkezine dönüşebileceği endişesi hakim.