Türk limanlarında konteyner ve yük hacmi Eylül'de hız kazandı, ihracat ve transito trafiği öne çıktı

Türkiye'nin ana dış ticaret kapıları olan deniz limanlarında, yaz aylarıyla ilişkili mevsimsel dalgalanmanın ardından Eylül ayı başlarında belirgin bir toparlanma kaydedildi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'na bağlı Genel Denizcilik ve Liman İşletmeleri Müdürlüğü verilerine ile Denizcilik İşletmeleri Birliği (UAB) haftalık raporları, konteyner ve genel yük hareketliliğinin Ağustos sonuna göre ciddi oranda arttığını ortaya koyuyor.

İhracat yüklü konteynerler ve transito trafiği motoru

Sektör yetkililerinin aktardığına göre artışın temel motoru, hasat döneminin başlasında tarım ürünleri (özellikle meyve, sebze ve tahıl) ihracatının hızlanması ve Avrupa'ya giden yolların kıyı şeridi (short-sea) trafiğinin yoğunlaşması. Ayrıca Kızıl Deniz krizi sonrası alternatif rotalara kayan transito yüklerin, Mersin ve Gemlik limanları üzerinden artan hacimle sevk edilmesi de hacim artışını besliyor.

Mersin ve Ambarlı'de operasyon yoğunluğu

Mersin Uluslararası Limanı (MIP), haftalık konteyner işleme kapasitesinin %90'ının üzerinde seyrettiğini, özellikle boğaz geçişi yapan gemilerin bekleme sürelerinin minimize edildiğini bildirdi. Ambarlı Liman Bölgesi'nde (Kumport, Marport, Ambarlı Liman İşletmeleri) ise iç ani gemilerinin yoğunlaşmasıyla konteyner devir hızı artırıldı. İzmir (Alsancak ve Çeşme) ve Gemlik limanları da otomobil sanayi pièces de rechange ve makine ihracatının canlanmasıyla hareketlilik yakaladı.

Genel yükte enerji ve hammadde girişleri etkili

Konteynerlerin yanı sıra genel yük (general cargo) ve kuru yük (dry bulk) segmentinde de artış gözleniyor. Elektrik üretimi için ithal edilen kömür ve doğalgaz (LNG) gemilerinin programlı seferleri ile demir çelik sektörünün hammadde ihtiyacı (demir cevheri, hurda) Ereğli, İskenderun ve Aliağa limanlarındaki boşaltma hacmini yukarı çekiyor. TÜİK'in yakında açıklayacağı Ağustos denizcilik istatistiklerinde de bu trendingin yansıması bekleniyor.

Lojistik zincirde "kışa hazırlık" stoklaması başladı

Lojistik firmaları ve gümrük müşavirleri, yıl sonu bayram dönemleri ve olası küresel lojistik aksaklıkları (Kızıl Deniz, Panama Kanalı kuraklığı riski) öncesinde ithalatçıların stok yapma stratejisi (front-loading) benimsediğini belirtiyor. Bu durum, liman arka alanlarındaki doluluk oranlarını %85-90 bandına taşıyarak, liman işletmelerinin boş konteyner evakuasyonu ve vagon/tır devir hızı için operasyonel planlama yapmasına neden oluyor.