İpsala çeltikçiler TMO fiyatına itiraz etti: 'Maliyet karşılanmıyor'

Edirne — İpsala’daki 2026 çeltik hasadı sona ererken, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO)’nun ilan ettiği alım fiyatı üreticileri eylem cihetine itti. TMO, 2026 üretim yılı için 1. Sınıf Osmancık çeltik alım fiyatını 15.500 TL/ton (KDV hariç) olarak belirledi. Bu rakam, geçen yılın 12.000 TL’lik fiyatına göre yaklaşık %29 artış gösterse de, Güneydoğu Anadolu ve Trakya çeltikçileri tarafından "maliyetin çok altında" tanımlandı.

İpsala Çeltik Üreticileri Birliği Başkanı Hüseyin Bakan, yaptığı açıklamada bu yıl ton başına üretim maliyetinin gübre, motorin, tohum ve işçilik artışlarıyla 18.200 TL seviyesine çıktığını, TMO fiyatının bu rakamın %15 altında kaldığını vurguladı. Bakan, "Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre bile bu yıl ortalama maliyet 17.500 TL civarında hesaplanıyor. TMO fiyatı bu tabloyla çelişiyor" ifadelerini kullandı.

TMO neden bu fiyatı koydu?

TMO kaynakları, fiyatın dünya piyasalarındaki Osmancık çeltik fiyatları (FOB 480-500 $/ton bandı) ve iç piyasa dengesine göre hesaplandığını, reel kur temelinde üreticiyi koruma amacını taşıdığını aktarıyor. Ancak üreticiler, dolar kurının TL karşılığındaki artışın girdi maliyetlerine tam yansıdığını, ihracat fiyatlarının ise iç piyasaya yansımadığını savunuyor.

Üreticiler ne talep ediyor?

Birliğin hazırladığı rapora göre; diesel fiyatları geçen hasada göre %42, bileşik gübrelerde %35, tohum çeltiğinde %28 artmış. Bu tabloyla TMO’nun 15.500 TL’lik teklifi, üreticinin eline geçen net geliri geçen yıla göre geriletir. Üreticiler, fiyatın en az 17.500 - 18.000 TL bandına çekilmesini ve farkın "fark ödemesi" veya "destek primi" yoluyla kapatılmasını talep ediyor.

Edirne Valiliği ve İl Tarım ve Orman Müdürlüğü yetkilileri, talebin Ankara’ya iletildiğini, bir sonraki hafta Tarım Ürünleri Pano toplantısında gündeme geleceğini belirtti. Hasadın %85’inin tamamlandığı bölgede, çeltik satışı yapmayan üreticiler ambardaki ürünlerini bekletmeye başladı.