Taiz: BBC'ın Nadiren Eriştiği Şehrde Huthi Küreşi ve Unutulmuş Savaşın İzleri

TAİZ — Yemen'in güneybatısında, Taiz'in dar sokaklarında ve yıkık binalarının gölgelerinde silahlı mücadele hâlâ günlük bir rutindir. BBC gazetecilerinin son haftalarda nadiren izni verilen bu kente girişleri, 2015'ten beri Huthi muhalefetçileri tarafından kuşatılan ve yavaş yavaş yok edilen bir şehrin, dünya gündeminin dışında kaldığı acı gerçeğini belgeledi.

Şehrin kuzeyindeki cebir tepelerinden yankılanan top ve tüfek sesleri, Taiz'in hâlâ aktif bir cephe hattı olduğunu hatırlatıyor. Huthi kuvvetleri şehrin üç tarafını çevreleyerek, tek kalan karayolu geçidini kontrol ediyor ve bu durum temel gıda ve tıp malzemelerinin fiyatlarını astronomik seviyelere çekiyor. Yerel sağlık yetkililerine göre şehrin ana hastanelerinden biri olan Cumhuriye Hastanesi, yaralı sivil ve asker sayısına yetişemeyen bir kapasitede çalışmaya devam ediyor.

Blokadenin İnsan Bedeli

Taiz kent merkezinde yaşayan bir öğretmen, BBC'ya "Burada savaş sadece cephede değil, ekmek ekmek sırasında da veriliyor" dedi. Birleşmiş Milletler verilerine göre Taiz ili, Yemen'in en yoğun iç göçmen nüfusuna ev sahipliği yapan bölgelerden biri. Kuşatma sebebiyle su pompaları çalışmıyor, elektrik şebekesi neredeyse tamamen çökmüş durumda. Sivil toplum örgütleri, uluslararası yardım konvoylarının aylardır şehire giremediğini, Huthi denetim noktalarında gecikmeye uğradığını bildiriyor.

Stratejik Bir Piyon

Taiz, coğrafi konumu ve demografik yapısıyla Yemen savaşının en kritik kırılma noktalarından biri. Huthiler için Aden'e giden yolu kesmek ve yemen hukuklu hükümetinin güneydeki askeri varlığını zayıflatmak amacıyla stratejik bir hedef. Hükümet taraflı kuvvetler için ise Taiz'i tutmak, kuzeyden gelecek bir işgali engellemek ve Marib'e giden lojistik hatları korumak anlamına geliyor. 2022'deki ateşkesin resmi olarak sona ermesiyle birlikte, bu cephe hattında aralıklı fakat şiddetli çatışmalar yeniden yoğunlaştı.

BBC ekibinin gözlemine göre, şehrin batısındaki Cebel Sabir ve kuzeyindeki Cebel Cevaz tepelerindeki Huthi karargahları, kent merkezini doğrudan ateş altına alabiliyor. Bu durum, sivil nüfusun "sniper (keskin nişancı) sokakları" olarak adlandırdığı bulvarlarda gün ışığında dolaşmayı imkansız hale getiriyor.

Diplomatik Çabaların Gölgesinde

Ömân aracılığıyla sürdürülen Huthi-Arab Koalisyonu görüşmelerinde Taiz'in kuşatmasının kaldırılması sürekli gündemde olsa da, zeminde somut bir adım atılamadı. Birleşmiş Milletler Yemen Özel Elçisi Hans Grundberg'in son raporlarında, Taiz yollarının açılmasının "güven oluşturma önceliği" olarak tanımlandığı, ancak tarafların askeri hesapların ötesinde bir uzlaşı sağlayamadığı vurgulanıyor. Şehir halkı için bu diplomatik patlama, bir başka winter (kış) sezonunu ısıtma, su ve gıda olmadan geçirme tehlikesiyle eş anlamlı geliyor.