Tetris'in Sahibi Beyaz Sarayı Karşılda Kazandı: "Duvarı İnşa Et" Oyunu Telif Hakkı Davasında Nihai Karar

Washington — Federal Daire İstinaf Mahkemesi, 2019 yılında Donald Trump yönetimi döneminde Beyaz Sarayı resmi web sitesinde yayımlanan ve "Duvarı İnşa Et" (Build the Wall) adı verilen oyunun, Tetris'in telif haklarını ve ticari markasını ihlal ettiğine dair nihai kararı verdi. Karar, oyunun felsefi bir eleştiri veya parodi kapsamında "adil kullanım" (fair use) sayılmadığını, ticari bir markanın izinsiz siyasi mesaj için kullanıldığını vurguluyor.

2019'da başlayan sürecin son noktası

Oyun, Meksiko sınırındaki duvar inşaatını desteklemek amacıyla Beyaz Sarayı'ın dijital platformlarında kısa bir süre yer almıştı. Oyun mekaniği, düşen blokları sıralayan klasik Tetris yapısından birebir kopyalanmış, ancak bloklar yerine tuğla duvar sembolleri yerleştirilmişti. The Tetris Company (TTC), oyunun yayınlanması hemen ardından resmi bir bildiriyle "Hiçbir yetki vermedik, markamız izinsiz kullanıldı" açıklamasını yapmış ve içeriğin kaldırılmasını sağlamıştı. Bugün verilen istinaf mahkemesi kararı, TTC'nin telif hakkı mülkiyetini ve marka kontrolünü pekiştiren yargı sürecinin son çentik oldu.

"Siyasi mesaj, telif hakkı kalkanı olamaz"

Mahkeme yazılı gerekçesinde, oyunun temel amacının siyasi bir propaganda aracı olması nedeniyle sanatçı serbestisi veya parodi istisnalarının uygulanamayacağını kaydetti. Hakimler, "Bir telif hakkı sahibinin izni olmaksızın, ticari değeri olan bir oyunun mekaniğini ve görsel kimliğini siyasi bir kampanya aracına dönüştürmek, fikri mülkiyet yasalarının koruma amacına aykırıdır" ifadelerini kullandı. Karar, gelecekte kamu kurumları veya siyasi aktörlerin popüler kültür eserlerini izinsiz kullanmasına karşı önemli bir öncül (precedent) teşkil edecek 것으로 değerlendiriliyor.

The Tetris Company yetkilileri kararın ardından yaptığı yazılı açıklamada, "Tetris evrensel bir oyun dilidir, siyasi araç değil. Bu karar, yaratıcı mülkiyetin siyasi hesaplaşmalardan korunduğunu gösteriyor" ifadelerini kullandı. Beyaz Sarayı tarafından henüz yeni karara dair resmi bir tepki gelmedi.